JLPT, EJU, JFT-Basic: Nên thi chứng chỉ nào khi du học Nhật?

Nhiều bạn chuẩn bị hồ sơ du học Nhật vẫn nhầm ba kỳ thi này làm một, rồi phát hiện ra muộn là mình thi nhầm chứng chỉ — mất cả một đợt thi, có khi mất nguyên một kỳ nhập học.

JLPT đo trình độ tiếng Nhật tổng quát, EJU đo kiến thức học thuật bằng tiếng Nhật để xét tuyển đại học, còn JFT-Basic là bài test hoàn toàn khác — phục vụ visa lao động Kỹ năng đặc định, không liên quan gì đến hồ sơ du học.

Bài này tách bạch rõ ai cần thi gì, thi ở đâu, đóng bao nhiêu tiền, đăng ký lúc nào — tính đến thời điểm 06/07/2026, dựa trên lịch thi và mức phí đang áp dụng.

Tóm tắt nhanh

• JLPT chứng minh trình độ tiếng Nhật chung, là điều kiện nền để xin tư cách lưu trú du học; JFT-Basic KHÔNG có giá trị cho hồ sơ du học, chỉ dùng cho visa Kỹ năng đặc định
• EJU là kỳ thi kiến thức + tiếng Nhật học thuật, bắt buộc với trên 60% đại học Nhật (gần như toàn bộ đại học quốc lập) khi xét tuyển du học sinh, kể cả khi đã có N1/N2
• Đợt JLPT 06/12/2026 nhận đăng ký 17/08/2026-07/09/2026 (17h JST); đợt EJU 08/11/2026 nhận hồ sơ 06/07/2026-30/07/2026 (17h JST) — đang mở ngay hôm nay
• Lệ phí JLPT trong nước 7.500 yên (đợt 7/2026, sẽ lên 7.700 yên từ đợt sau); EJU 12.000 yên/1 môn hoặc 23.000 yên/2-3 môn
• Học viên trường tiếng muốn lên đại học/senmon gakkou cần tối thiểu N2 theo quy định của Cục Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản

JLPT, EJU, JFT-Basic khác nhau ở điểm nào

• Thông tin xác minh: 06/07/2026
• JLPT đợt 2/2026: Chủ Nhật 06/12/2026, đăng ký 17/08-07/09/2026 (17h JST)
• EJU đợt 2/2026: 08/11/2026, nhận hồ sơ 06/07-30/07/2026 (17h JST) — đang mở
• JFT-Basic: Không dùng cho du học, chỉ dùng cho visa Kỹ năng đặc định

Ba cái tên này hay bị gộp chung vì đều liên quan đến "thi tiếng Nhật", nhưng mục đích sử dụng khác nhau hoàn toàn. JLPT (Japanese-Language Proficiency Test) do Japan Foundation và JEES đồng tổ chức, đo năng lực tiếng Nhật tổng quát theo 5 cấp N1 đến N5, dùng cho gần như mọi mục đích: xin việc, xét tuyển trường tiếng, làm điều kiện đầu vào senmon gakkou, và là một phần hồ sơ xin Giấy chứng nhận tư cách lưu trú (在留資格認定証明書) diện du học.

EJU (Examination for Japanese University Admission for International Students) là kỳ thi riêng do JASSO tổ chức, gồm phần tiếng Nhật học thuật và các môn kiến thức (Nhật Bản và thế giới, Toán, Khoa học tự hợp tùy khối ngành). Đây là kỳ thi "đầu vào" thực sự cho đại học — tương tự như kỳ thi đại học nhưng dành riêng cho du học sinh, làm bằng tiếng Nhật (hoặc tiếng Anh với một số môn tùy trường).

JFT-Basic (Japan Foundation Test for Basic Japanese) thuộc một hệ thống hoàn toàn khác — ra đời để phục vụ chương trình lao động Kỹ năng đặc định (Tokutei Ginou). Bài test này chỉ xác nhận trình độ A2 (tương đương N4), không có phần kiến thức chuyên môn, và tuyệt đối không được các trường đại học hay senmon gakkou công nhận cho mục đích xét tuyển. Từ tháng 8/2026, JFT-Basic sẽ bổ sung thêm 2 mức đánh giá A1 và A2.1, phục vụ cả chương trình Ikusei Shurou (育成就労) bắt đầu từ tháng 4/2027 — nhưng vẫn nằm ngoài phạm vi du học.

Ai cần thi JLPT, ai cần thi EJU, ai cần cả hai

Điều kiện áp dụng phụ thuộc vào bậc học bạn nhắm tới:

• Học trường tiếng Nhật (nihongo gakkou): thường chỉ cần chứng minh trình độ tiếng Nhật đầu vào (có thể chưa cần JLPT nếu mới bắt đầu), nhưng để xin visa lưu học và chuẩn bị học lên cao hơn, nên có ít nhất N5-N4 khi nộp hồ sơ ban đầu
• Học senmon gakkou (trường chuyên môn) hoặc đại học bằng tiếng Nhật sau khi hoàn thành trường tiếng: theo quy định của Cục Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản, cần trình độ tương đương JLPT N2 trở lên để đủ điều kiện xét cấp tư cách lưu trú nhóm ngành học bằng tiếng Nhật — đây là điều kiện thực dụng nhất mà nhiều bạn bỏ qua
• Thi tuyển đại học/sau đại học Nhật: cần cả JLPT (chứng minh nền tảng ngôn ngữ) lẫn EJU (bài thi kiến thức + tiếng Nhật học thuật mà trường dùng để xét trực tiếp), vì hơn 60% đại học Nhật — khoảng 479 trường, gần như toàn bộ đại học quốc lập — dùng điểm EJU trong quy trình tuyển sinh
• Trường hợp ngoại lệ: nếu thí sinh đang ở khu vực/quốc gia không tổ chức kỳ thi EJU, một số trường mới chấp nhận xét thay bằng kết quả JLPT — nhưng đây là ngoại lệ theo từng trường, không phải quy tắc chung, nên phải hỏi thẳng phòng tuyển sinh quốc tế của trường
• Xin visa Kỹ năng đặc định (Tokutei Ginou số 1): dùng JFT-Basic (hoặc chứng chỉ nghề tương ứng), không liên quan gì đến JLPT/EJU trong hồ sơ du học

Một điểm hay bị hiểu lầm: có N1 JLPT không có nghĩa là "miễn thi EJU". N1 chứng minh bạn giỏi tiếng Nhật, nhưng EJU đo cả kiến thức Toán, Khoa học, hay hiểu biết tổng quát về Nhật Bản và thế giới bằng tiếng Nhật — hai bài thi đo hai năng lực khác nhau, không thay thế nhau được trừ trường hợp ngoại lệ đã nêu.

Quy trình đăng ký JLPT và EJU đợt cuối năm 2026

1. Xác định trường và ngành muốn nộp hồ sơ: Vào trang tuyển sinh (募集要項) của trường để biết chính xác yêu cầu: chỉ cần JLPT cấp mấy, có bắt buộc EJU không, và nếu có thì cần môn nào (Toán 1/Toán 2, Vật lý/Hóa học/Sinh học, Nhật Bản và thế giới).
2. Đăng ký JLPT đợt 06/12/2026 nếu chưa đạt N2: Nộp đơn trong khung 17/08/2026 đến 07/09/2026 (17h JST) qua hệ thống đăng ký chính thức của JEES (info.jees-jlpt.jp) nếu thi trong nước Nhật, hoặc qua đơn vị tổ chức tại thành phố bạn ở nếu thi ở nước ngoài.
3. Đăng ký EJU đợt 08/11/2026 nếu cần xét tuyển đại học: Hồ sơ đợt 2 năm 2026 (Reiwa 8) đang nhận từ 06/07/2026 đến 30/07/2026 (17h JST) — tức là đang mở ngay lúc này, cần nộp gấp qua hệ thống của JASSO nếu muốn kịp đợt này.
4. Nộp lệ phí đúng hạn theo phương thức quy định: JLPT trong nước 7.500 yên (đợt 7/2026), EJU 12.000 yên cho 1 môn hoặc 23.000 yên cho 2-3 môn (thi tại Nhật). Nếu thi ở nước ngoài, lệ phí tính theo tiền địa phương và có thể khác — kiểm tra thông báo riêng của từng khu vực thi trước khi chuyển khoản.
5. Theo dõi lịch công bố kết quả để nộp hồ sơ nhập học đúng hạn: EJU đợt 2 tra cứu điểm mở từ 15/12/2026. JLPT đợt 12/2026 thường công bố kết quả khoảng 2 tháng sau ngày thi. Cần tính ngược thời gian để nộp đủ hồ sơ xin Certificate of Eligibility trước hạn chót của trường.

Lỗi thường gặp khi chọn chứng chỉ

• Nhầm JFT-Basic là "bản rút gọn" của JLPT nên đăng ký thi cho mục đích du học — hai bài thi phục vụ hai loại visa khác nhau hoàn toàn, kết quả không hoán đổi cho nhau được
• Nghĩ có N1/N2 là đủ, bỏ qua EJU, rồi bị trường từ chối hồ sơ vì trường yêu cầu điểm EJU làm căn cứ xét học lực — riêng với đại học quốc lập gần như chắc chắn cần EJU
• Đăng ký trễ hạn: EJU đợt 2/2026 chỉ nhận hồ sơ đến 30/07/2026 (17h JST) — chỉ còn vài tuần kể từ hôm nay 06/07/2026, dễ bị lỡ nếu chần chừ chuẩn bị giấy tờ
• Chọn sai môn thi EJU không khớp với tổ hợp xét tuyển của ngành muốn học, dẫn đến phải thi lại đợt sau, mất thêm nửa năm
• Không kiểm tra kỹ điều kiện N2 khi chuyển tiếp từ trường tiếng lên senmon gakkou/đại học theo quy định của Cục Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản, dẫn đến hồ sơ xin gia hạn tư cách lưu trú bị yêu cầu bổ sung hoặc từ chối
• Thi JLPT/EJU ở nước ngoài nhưng áp dụng nhầm mức lệ phí và quy trình đăng ký của thí sinh thi trong nước Nhật

Mẹo thực tế cho người Việt đang chuẩn bị hồ sơ

• Nếu mục tiêu là vào đại học quốc lập, hãy coi EJU là kỳ thi bắt buộc mặc định, không phải "tùy chọn" — chỉ bỏ qua khi trường xác nhận bằng văn bản là chấp nhận xét thay bằng JLPT
• Tranh thủ đăng ký EJU đợt 08/11/2026 ngay trong tháng 7 này vì hạn nộp hồ sơ đóng vào 30/07/2026 — đừng đợi đến sát ngày vì hồ sơ cần ảnh, giấy tờ đúng chuẩn theo quy định JASSO
• Nếu đang học trường tiếng và dự định lên senmon gakkou hoặc đại học, đặt mục tiêu đạt N2 trước kỳ JLPT 06/12/2026 để không bị động khi làm hồ sơ chuyển tiếp tư cách lưu trú
• Phân bổ ngân sách ôn thi và lệ phí hợp lý: một năm có thể phải chi cho cả JLPT (khoảng 7.500-7.700 yên/đợt) lẫn EJU (12.000-23.000 yên/đợt) nếu thi cả hai đợt trong năm
• Nếu vẫn đang ở Việt Nam, kiểm tra kỹ xem thành phố mình có tổ chức EJU không — nếu không, hỏi thẳng trường định nộp xem có chấp nhận xét bằng JLPT thay EJU hay không, tránh mất công chuẩn bị nhầm
• Đừng để đại lý du học hoặc trung tâm tư vấn đại diện đăng ký giúp mà không tự kiểm tra lại thông tin trên hệ thống chính thức của JEES/JASSO — sai một chi tiết nhỏ trong hồ sơ (tên, ngày sinh, quốc tịch) có thể khiến hồ sơ bị từ chối xét duyệt

Checklist chọn và chuẩn bị thi chứng chỉ tiếng Nhật cho du học

1. Xác định mục tiêu: học trường tiếng, senmon gakkou, đại học hay sau đại học — để biết cần JLPT, EJU hay cả hai
2. Không đăng ký nhầm JFT-Basic nếu mục đích là du học — JFT-Basic chỉ dùng cho visa Kỹ năng đặc định
3. Kiểm tra yêu cầu tiếng Nhật cụ thể của trường muốn nộp hồ sơ (N2, N3 hay chỉ cần EJU tiếng Nhật)
4. Đăng ký JLPT đợt 06/12/2026 trong khung 17/08/2026-07/09/2026 (17h JST) nếu chưa có N2 trở lên
5. Đăng ký EJU đợt 08/11/2026 trong khung 06/07/2026-30/07/2026 (17h JST) nếu thi đại học/sau đại học
6. Chuẩn bị lệ phí: JLPT trong nước 7.500 yên (đợt 7/2026), EJU 12.000 yên/1 môn hoặc 23.000 yên/2-3 môn
7. Nếu thi ở nước ngoài (Việt Nam), tra danh sách thành phố và lệ phí riêng trước khi đăng ký
8. Chọn đúng môn EJU theo ngành muốn học (Văn - Nhật Bản và thế giới, Toán, Khoa học tự hợp) và ngôn ngữ làm bài phù hợp
9. Lưu ảnh thẻ, giấy tờ tùy thân đúng chuẩn theo yêu cầu JEES/JASSO trước ngày chốt đăng ký
10. Theo dõi lịch công bố kết quả để kịp nộp hồ sơ xin Certificate of Eligibility (Tư cách lưu trú) đúng hạn trường

Câu hỏi thường gặp

Có N2 JLPT rồi thì có cần thi EJU nữa không?

Có, nếu trường đại học yêu cầu. Trên 60% đại học Nhật (khoảng 479 trường), gần như toàn bộ đại học quốc lập, dùng điểm EJU để xét tuyển du học sinh — N1/N2 JLPT không thay thế được EJU trừ khi thí sinh ở khu vực không tổ chức kỳ thi EJU và trường đó chấp nhận xét thay bằng JLPT. Cách chắc nhất là tra thẳng yêu cầu tuyển sinh (募集要項) của từng trường.

JFT-Basic có dùng để nộp hồ sơ du học được không?

Không. JFT-Basic do Japan Foundation tổ chức, dùng để chứng minh trình độ A2 (tương đương N4) cho visa Kỹ năng đặc định (Tokutei Ginou số 1) — một diện lao động, không phải diện du học. Hồ sơ xin Certificate of Eligibility diện lưu học sinh không chấp nhận kết quả JFT-Basic.

Đã hết hạn thi JLPT đợt 12/2026 phải làm sao?

Đăng ký JLPT đợt 06/12/2026 nhận hồ sơ từ 17/08/2026 đến 07/09/2026 (17h JST). Nếu lỡ mất mốc này, phải chờ đợt 1 năm 2027 (thường vào tháng 7), nên cần tính ngược thời gian nộp hồ sơ nhập học để không bị động.

Thi EJU bao nhiêu môn là đủ để nộp đại học?

Tùy ngành: khối văn thường yêu cầu môn Nhật Bản và Thế giới (総合科目) cộng tiếng Nhật; khối tự nhiên yêu cầu Toán và 2 môn Khoa học tự hợp (Vật lý/Hóa học/Sinh học) cộng tiếng Nhật. Lệ phí thi 1 môn là 12.000 yên, thi 2-3 môn là 23.000 yên (đợt 2026 tại Nhật) — nên xác định đúng tổ hợp môn trường yêu cầu trước khi đăng ký để không phải thi lại.

Trình độ tiếng Nhật N2 có bắt buộc để học lên đại học sau khi học trường tiếng không?

Cục Xuất nhập cảnh và Lưu trú Nhật Bản quy định học viên hoàn thành trường tiếng muốn học tiếp lên đại học/senmon gakkou bằng tiếng Nhật cần trình độ tương đương N2 trở lên để đủ điều kiện xét cấp Giấy chứng nhận tư cách lưu trú cho nhóm ngành học bằng tiếng Nhật. Đây là điều kiện thực tế cần chuẩn bị song song với EJU.

Bài viết dựa trên thông tin xác minh ngày 06/07/2026 từ JLPT chính thức (jlpt.jp), JEES, JASSO và Japan Foundation. Do lịch thi, lệ phí và điều kiện xét tuyển có thể thay đổi theo từng đợt, độc giả nên kiểm tra lại thông báo chính thức của JEES (info.jees-jlpt.jp), JASSO và trường mình định nộp hồ sơ trước khi đăng ký.