Chính phủ Nhật Bản thúc giục doanh nghiệp tăng cường đầu tư và nâng lương

Trong bối cảnh các doanh nghiệp Nhật Bản tiếp tục tích trữ lượng tiền mặt khổng lồ, chính phủ nước này vừa công bố một báo cáo thường niên, nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường đầu tư vốn và nâng cao mức lương. Động thái này nhằm phá vỡ vòng luẩn quẩn trì trệ kinh tế kéo dài, hướng tới một tương lai phát triển bền vững hơn.

Tiền mặt kỷ lục: Nỗi lo của nền kinh tế

Theo báo cáo chính sách kinh tế và tài khóa thường niên của chính phủ Nhật Bản, các doanh nghiệp tư nhân phi tài chính đang nắm giữ một lượng lớn tiền mặt và tiền gửi, vượt mốc 380 nghìn tỷ yên (tương đương khoảng 2,3 nghìn tỷ USD) tính đến cuối tháng 3 vừa qua. Con số này đã tăng đáng kể, đặc biệt là kể từ khi đại dịch bùng phát. Báo cáo chỉ ra rằng nguyên nhân chính của việc tích trữ tiền mặt này là do những lo ngại về triển vọng kinh doanh không chắc chắn và sự ngần ngại trong việc vay vốn để mở rộng. Chính phủ Nhật Bản xem đây là một thực trạng đáng lo ngại, kìm hãm tiềm năng tăng trưởng của nền kinh tế.

Lời kêu gọi hành động và chiến lược đầu tư mới

Báo cáo thường niên khẳng định rằng 'khu vực công và tư nhân cần phải hợp tác để thực hiện một chiến lược đầu tư năng động.' Đây là sự ủng hộ mạnh mẽ cho những nỗ lực của chính phủ Thủ tướng Sanae Takaichi, người nhậm chức vào tháng 10 năm ngoái. Bà Takaichi đã nhiều lần cảnh báo về xu hướng thắt chặt tài khóa trước đây, vốn đã cắt giảm chi tiêu cho tương lai. Chính phủ hiện đang khuyến khích đầu tư vào 17 lĩnh vực trọng điểm, bao gồm an ninh kinh tế, khả năng ứng phó khủng hoảng và các ngành công nghiệp chiến lược, với trọng tâm chính là lĩnh vực bán dẫn. Những chính sách này được kỳ vọng sẽ thúc đẩy dòng vốn chảy vào các ngành mũi nhọn, tạo động lực mới cho tăng trưởng.

Bài học từ quá khứ và vòng luẩn quẩn kinh tế

Báo cáo cũng phân tích một cách sâu sắc về lịch sử kinh tế Nhật Bản, đặc biệt là sau sự sụp đổ của bong bóng tài sản vào những năm 1990. Giai đoạn này chứng kiến các công ty cắt giảm mạnh chi tiêu cho đầu tư vốn và hạn chế tăng lương, dẫn đến tình trạng trì trệ kinh tế kéo dài. Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn: kinh tế trì trệ lại càng khiến doanh nghiệp cắt giảm chi tiêu hơn nữa. Mặc dù trong những năm 2020, việc tăng giá bán sản phẩm đã trở nên dễ dàng hơn do giá nhập khẩu tăng vọt, báo cáo vẫn chỉ ra rằng 'xu hướng các công ty giữ tiền mặt quá mức đang ngày càng gia tăng.' Điều này cho thấy tư duy thận trọng vẫn ăn sâu trong văn hóa kinh doanh của Nhật Bản.

Hệ lụy của thiếu đầu tư và mục tiêu tương lai

Việc thiếu hụt đầu tư vốn đã dẫn đến sự suy giảm tỷ trọng tài sản hữu hình, như máy móc và nhà xưởng, trong tổng tài sản của các công ty. Báo cáo cảnh báo rằng Nhật Bản đang sử dụng các thiết bị lỗi thời, năng suất thấp so với các quốc gia phát triển khác. Tình trạng này 'có thể gây áp lực giảm lên tăng trưởng kinh tế' trong dài hạn. Để khắc phục, tài liệu này phần lớn phản ánh các hướng dẫn chính sách kinh tế và tài khóa đã được Nội các của Thủ tướng Takaichi thông qua, trong đó chính phủ đặt mục tiêu tổng cộng 370 nghìn tỷ yên đầu tư từ cả khu vực công và tư nhân. Đây là một cam kết mạnh mẽ, thể hiện quyết tâm thay đổi hướng đi kinh tế của đất nước.