Hạ viện Nhật Bản thông qua dự luật sửa đổi Luật Hoàng gia: Bước tiến quan trọng

Hạ viện Nhật Bản vừa thông qua một dự luật quan trọng nhằm sửa đổi Luật Hoàng gia, mở đường cho những thay đổi đáng kể trong hệ thống kế vị và duy trì số lượng thành viên Hoàng gia đang có xu hướng giảm sút. Đây là một bước tiến lớn, đánh dấu lần sửa đổi thực chất đầu tiên của Luật Hoàng gia kể từ năm 1947, phản ánh những thách thức mà Hoàng gia Nhật Bản đang phải đối mặt trong xã hội hiện đại.

Bối cảnh cấp bách và thách thức của Hoàng gia Nhật Bản

Trong nhiều thập kỷ qua, Hoàng gia Nhật Bản đã phải đối mặt với một thực trạng đáng lo ngại: số lượng thành viên ngày càng suy giảm. Theo Luật Hoàng gia năm 1947, chỉ những người nam giới có Thiên hoàng ở phía cha mới đủ tư cách kế vị ngai vàng Hoa cúc. Thêm vào đó, các thành viên nữ của Hoàng gia sẽ mất thân phận hoàng gia của mình khi kết hôn với thường dân. Quy định này đã dẫn đến việc thu hẹp đáng kể số lượng người kế vị tiềm năng cũng như tổng số thành viên Hoàng gia, gây ra những lo ngại về tương lai của một trong những thể chế lâu đời nhất thế giới.

Những điểm chính trong dự luật sửa đổi

Dự luật vừa được Hạ viện thông qua tập trung vào hai trụ cột chính nhằm giải quyết vấn đề này. Thứ nhất, nó cho phép Hoàng gia nhận nuôi các nam giới từ 15 tuổi trở lên, những người có nguồn gốc từ Thiên hoàng thông qua dòng nam giới trong 11 cựu chi nhánh Hoàng gia. Mặc dù các thành viên được nhận nuôi này sẽ không đủ tư cách trở thành Thiên hoàng, nhưng con cháu nam giới của họ sẽ có quyền kế vị ngai vàng. Thứ hai, dự luật cho phép các thành viên nữ của Hoàng gia giữ nguyên thân phận hoàng gia của mình ngay cả khi họ kết hôn với thường dân. Đây là một thay đổi mang tính đột phá, nhằm duy trì số lượng thành viên Hoàng gia và vai trò của họ trong các hoạt động công cộng. Tuy nhiên, dự luật này không đề cập đến ý tưởng về việc Thiên hoàng là nữ giới hoặc dòng mẫu hệ, một vấn đề đã nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ công chúng trong các cuộc thăm dò ý kiến.

Quá trình lập pháp và những tranh luận tại Quốc hội

Dự luật này được chính phủ của Thủ tướng Sanae Takaichi trình lên Quốc hội vào cuối tháng trước. Tuy nhiên, quá trình thảo luận đã bị đình trệ do phản ứng mạnh mẽ từ các lực lượng đối lập, những người cho rằng khối cầm quyền đã có cách tiếp cận độc đoán đối với các dự luật quan trọng khác. Sau khi các cuộc thảo luận bắt đầu vào cùng ngày, dự luật đã được Hạ viện thông qua chỉ vài giờ sau đó. Liên minh cầm quyền, bao gồm Đảng Dân chủ Tự do (LDP) và đồng minh Đảng Duy tân Nhật Bản (Japan Innovation Party), hiện đang nắm giữ hơn hai phần ba số ghế tại Hạ viện – ngưỡng cần thiết để ghi đè Thượng viện trong trường hợp cần thiết. Dự luật được xây dựng dựa trên đề xuất được biên soạn bởi các Chủ tịch và Phó Chủ tịch của cả Hạ viện và Thượng viện, sau khi lắng nghe ý kiến từ tất cả 13 nhóm nghị sĩ.

Bước đi tiếp theo và ý nghĩa đối với xã hội Nhật Bản